استرس چیست؟

1.  حوادث اصلی زندگی

شایع ترین عامل استرس زا حوادث مهم زندگی هستند. هولمز و راهه براي اندازه گیري سطح استرس، فهرستی از
حوادث اصلی زندگی را كه از مرگ یك عزیز و طالق تا تغییر در خواب و عادات غذایی متنوع است، تهیه كردند.
هریك از این حوادث براساس میزان استرسی كه در فرد ایجاد می كنند، نمره اي می گیرند .آنها معتقد بودند كه
هرچه فرد حوادث بیشتري را تجربه كند سطح استرس او نیز بیشتر خواهد بود و بیشتر احتمال دارد كه دچار بیماري
شود. این حوادث می توانند منجر به استرس حاد شوند. این حوادث ممكن است علل فیزیولوژیك ( مانند
ابتال به یك بیماري) اجتماعی مانند مشكالت خانوادگی، بیكاري و فقر و یا محیطی مانند وقوع سیل و زلزله و یا
زندگی در یك منطقه پر ترافیك و یا آلوده باشد.

2. دردسرهاي روزانه

علاوه بر حوادث مهم زندگی، یك سري پیشامدهاي معمول و روزانه نیز می تواند موجب استرس شود. برخی محققان
معتقدند دردسرهاي روزانه اگرچه ممكن است چندان مهم به نظر نرسند ولی روي هم انباشته شده و حتی ممكن است استرس بیشتري از حوادث اصلی زندگی ایجاد كنند. دردسرهاي روزانه، تعاملات روزانه با محیط تعریف می شود كه اثر منفی داشته و به دلیل ماهیت مزمنی كه دارند می توانند بر سلامت فرد تاثیر منفی بگذارند. داشتن همسایه هاي پردردسر، ترافیك، همكاران سیگاري، گم كردن چیزها نمونه هایی از این موارد است. الزاروس معتقد است
دردسرهاي روزانه بیش از حوادث اصلی زندگی با بیماري ارتباط دارند .

3. شخصیت

عوامل شخصیتی نیز یكی از منابع استرس محسوب می شود. در این زمینه دو نوع تیپ شخصیتی بیش
از همه با استرس ارتباط دارد: تیپ شخصیتی A و شخصیت مضطرب .ویژگی هاي شخصیت تیپ A شامل جاه طلبی
و رقابت جویی افراطی، پرخاشگري، ناشكیبایی و حس عجله و فوریت زمانی است. علاوه براین، آنها یك خصومت
فراگیر البته توجیه شده، داشته و تقریبا همیشه احساس ناامنی می كنند. چنین ویژگی هاي شخصیتی به نظر می رسد اپیزودهاي مكرر استرس حاد را ایجاد می كنند. آنها معموال در مقایسه با تیپ B كه خصوصیات متضادي را
نشان می دهند در خطر بیشتر بیماري هاي قلبی عروقی قرار دارند .تیپ شخصیتی دیگري كه معموال با تجربه استرس اپیزودیك حاد همراه است افرادي هستند كه از نگرانی مداوم رنج می برند. آنها افراد همیشه نگرانی هستند كه در هر گوشه كناري بدبختی ها و مشكلات را می بینند و بدبینانه وقوع فاجعه را در هر موقعیتی پیش بینی می كنند. از نظر آنها دنیا مكانی خطرناک و غیرپاداش دهنده است و یك بال و مصیبت در شرف وقوع است. این افراد معموال بیش از حد در تنش و برانگیختگی بوده ولی در مقایسه با تیپ A بیشتر مضطرب و افسرده هستند تا عصبانی و خشمگین.

4. سیستم باورها

عوامل شناختی شامل دیدگاهی كه فرد نسبت به خود، دیگران و دنیا دارد در تجربه استرس نقش مهمی بازي می كند. یك عامل استرس زا، فقط پتانسیل بیرون كشیدن یك واكنش استرس را دارد اما نوع واكنش فرد به آن به تفسیر وي از آن محرک و ادراكی كه از خود دارد بستگی دارد. براي مثال كسی كه از دست دادن كار را یك فاجعه می بیند با كسی كه آن را فرصتی براي یافتن شغلی مناسب تر تفسیر می كند، واكنش متفاوتی به استرس خواهند داشت. علاوه براین، ادراک فرد از توان مقابله خود نیز عامل مهمی است. بنابراین نگرش فرد نسبت به حوادث و خود، نقش مهمی در واكنش به استرس دارد. براي مثال افرادي كه حوادث زندگی را بیشتر به عنوان چالش تجربه كند تا تهدید، استرس كمتري را می كنند. این ویژگی كه مثل سپري بین استرس و ابتال به بیماري عمل می كند، “سرسختی” نامیده می شود.